Skip to content

Orthodox Confession of Peter Mogila (1643), Latin version, Part I · Quæstio 23

Text display

Font size: 19px

Go to a reference
Same place in another edition

Anchor: MOG1643.Q23

Side by side

Tap a number or a passage to select it.

Pars I. De Fide

Quæst. Cujusmodi erat status Innocentiæ hominis sive puritatis et a peccando immunitatis? Resp. Innocentiæ integritatisque status duorum generam est (ex sententia S. Basilii, Homilia in Principium Proverbiorum pag. 184. Bas.). Prior est voluntaria quædam a peccato discessio; nimirum quum homo, cui ex diuturno vitiorum exercitio ac consuetudine (nota mala sunt), proprio deliberatoque consilio peccata deserit. Alter, simplex quædam mali inscientia et imperitia est, quando mali penitus ignarus quispiam inexpertusque est; sive per tenellam ætatulam suam, sive caussas alias. Posteriore hoc modo ante lapsum comparata innocentia Adami integritasque fuit; cunjuncta cum summa absolutaque perfectione ac justitia insita intellectus pariter voluntatisque, ita ut in intellectu scientia omnis includeretur, in voluntate probitas omnis et honestas. Quando itaque perfectissimo sane modo (quantum illo temporis habitu concessum ipsi ac decorum erat), Deum cognoscebat Adamus; ideo hoc ipso, quod Deum cognoscebat, cetera item omnia per ipsum noscitabat. Cujus rei clarum inter alia indicium habemus, quum ad Adamum animantes omnes conveniebant, ut iis sua nomina daret, quæ ille etiam singulatim suis appellabat nominibus. Inde id autem fiebat, quod animantis cujusque naturam ac indolem perspectam haberet, non parta aliunde instructus scientia, sed ex eo, quod de Deo illiusque beneficiis secum meditaretur commentareturque. Iam quod ad voluntatem attinet; illa rationi perpetuo obtemperabat, quanquam et tum suam semper libertatem retineret, et situm plane in hominis esset potestate, sive peccaret sive non peccaret, sicut in scriptura dicitur (Sirach. xv. 11): 'Ne dixeris: propter Dominum defeci; non enim facere debes, quæ illi odiosa sunt. Ne dixeris: ipse me in errorem impulit.' Nihil enim illi homine peccatore opus est. Odit Dominus omnem abominationem, eademque illum timentibus haudquaquam accepta est. Ipse ab initio hominem fecit, eumque in manu consilii sui dimisit. Si voles, mandata et fidem servabis; faciendo, quæ illi grata, sunt. Ignem et aquam proposuit tibi; utrum voles, ad id extendes manum tuam. Vita et mors coram hominibus est; dabiturque illi, utrum ipsi placuerit. Et mox (v. 20): 'Nulli impie agere præcepit; nulli peccandi licentiam tribuit.' Hujusmodi igitur innocentiæ ac impeccabilitatis in statu simillimus Angelis homo erat. Simulac vero per transgressionem præcepti peccavisset, continuo eodem Paradisi loco, suscepto peccati statu, mortalis evasit, tradente ita Scriptura (Rom. vi. 23): 'Stipendium peccati mors est.' Mox amissa rationis et intelligentiæ perfectione, etiam voluntas in malum, quam in bonum, pronior facta est. Atque hoc pacto integritatis innocentiæque status, homine malum jam experto, in statum peccati transiit, illeque antea perfectus homo eo humilitatis redactus est, ut jam merito cum Davide dicat (Psa. xxii. 6): 'Ego vermis sum, non homo.'
Scripture references printed in the source

Scripture references printed in the source: Sir.15.11; Sir.15.20; Rom.6.23; Ps.23.6

Source and terms: Orthodox Confession of Peter Mogila (1643), Latin version, Part I · public domain · The Orthodox Confession of Peter Mogila, Latin version of Panagiotes, Part I. In: Philip Schaff, The Creeds of Christendom, vol. 2 (Harper 1877; 4th ed. rev. D. S. Schaff 1919). Digital text: Christian Classics Ethereal Library ThML edition (ccel.org/ccel/schaff/creeds2, Rights: Public Domain). · terms

Bookmarks, notes and the reading position are stored only in this browser.